Зи Хэкужъ къэзыгъэзэжьыгъэм и Мафэ ипэгъокIэу АР-м лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ зэлъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет Iэнэ хъурае зэхищагъ. Кощын IофхэмкIэ хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэу фашIыгъэхэм зыщатегущыIэгъэхэ зэхэсыгъор «Адыгэ Хасэм» щыкIуагъ.
Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ кощын Iоф-хэмкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Максим Олейниковыр, Урысыем илъэпкъхэм я Ассамб-лее и Адыгэ шъолъыр къутамэ итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан, АР-м щыпсэурэ цIыф лъэпкъхэм я Унэ ипащэу Шъхьэлэхъо Аскэр, тилъэп-къэгъухэм ащыщхэр. Джащ фэдэу зэIукIэм къырагъэблэгъагъ АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ иотдел ипащэ игуадзэу Римма Евсинар.
АР-м лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ зэлъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет итхьаматэу Долэ Долэтбый зэхэсыгъор къызэIуихыгъ ыкIи зэрищагъ.
Ащ къызэриIуагъэмкIэ, къэралыгъо программэу «Тилъэпкъэгъухэу IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэухэрэр ежьхэм яшIоигъоныгъэкIэ Адыгэ Республикэм къэкощыжьынхэмкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэныр» зыфиIоу 2019-рэ илъэсым аштагъэр тиреспубликэ чанэу щыпхыращы. Ащ фэгъэзэгъэ къулыкъу пстэуми зэзэгъыныгъэхэр адашIыгъэхэу зэдэлажьэх. Ар зыфэIорышIэрэр IэпэIэсэныгъэ ин зыхэлъ тилъэпкъэгъухэу IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэухэрэм тишъолъыр къагъэзэжьыныр, республикэм исоциальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ яIахьышIу хашIыхьаныр ары.
Программэм Iоф зишIэрэ илъэси 6-м нэбгырэ 426-м ехъумэ Адыгеим къагъэзэжьыгъ. Ахэм ащыщэу нэбгыри 120-м ехъур тилъэпкъэгъух. Нахьы-бэу къэзыгъэзэжьыгъэхэр урысхэр, адыгэхэр, джащ фэдэу нэмыкI лъэпкъхэри ахэтых. Тилъэпкъэгъухэм ящыкIэгъэ IэпыIэгъур арагъэгъотыныр пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ. Ахэм ящыIэкIэ-псэукIэ зэтеуцуагъ, Iоф ашIэ, еджэх, унагъохэр ашIэх. Тилъэпкъэгъухэр рагъэблагъэх ыкIи гумэкIыгъоу яIэхэм защагъэгъуазэ, ахэр зэрэдагъэзыжьыщт шIыкIэхэм зэдягупшысэх.
Джащ фэдэу министерствэм иIофышIэ къызэриIуагъэмкIэ, еджапIэм чIэс тилъэпкъэгъу кIэлэцIыкIу 40-мэ ятхылъхэм япIалъэ икIыгъэу, гумэкIыгъо хэфагъэх. Унашъоу щыIэмкIэ, ахэр еджапIэм чIэбгъэкIын уфитэп, арэу щытми, хэукъоныгъэр дагъэзыжьын фае, ау ны-тыхэм ар Iэпэдэлэл ашIы. Сыда пIомэ, ежьхэм ятхылъхэр тэрэзых, рагъэкIын фитхэп. Тилъэпкъэгъухэм яупчIэхэр фагъэзэнхэ алъэкIынэу АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ «илиние плъырым» ителефон Iоф ешIэ, ар сайтым ибгъотэщт.
Зэхэсыгъом къыпкъырыкIыхэзэ мы гумэкIыгъор дэгъэзыжьыгъэным ыкIи ащкIэ IэпыIэгъу къафэхъунхэм фэшI хэбзэгъэуцугъэм диштэу АР-м и Къэралыгъо Совет - Хасэм, джащ фэдэу АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зафагъэзэнэу комитетым итхьаматэу Долэ Долэтбый къариIуагъ.
2026-рэ илъэсым, мэкъуогъум и 10-м УФ-м и Президент зыкIэтхэгъэ унашъоу «Административнэ хэбзэукъоныгъэхэм алъэныкъокIэ УФ-м и Кодекс зэхъокIыныгъэхэр фэшIыгъэнхэр» зыфиIорэр зыфэгъэхьыгъэр IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэу уз щынагъо зиIэхэу ыкIи тхылъ нэпцIхэр зыгъэфедэу къыхагъэщыгъэхэр Урысыем игъэкIыгъэнхэр ары. 2026-рэ илъэсым Iоныгъом и 1-м ащ кIуачIэ иIэ хъущт. Арышъ, IэкIыбым къикIыгъэхэу Урысыем къихьэхэрэм мэфэ 30-м блэмыкIэу медицинэ уплъэкIунхэр ашIынхэ фае. ШIокI зимыIэ медици- нэ уплъэкIунхэм защызы-дзыехэрэм тазырэу сомэ мин 25-м къыщегъэжьагъэу мин 50-м нэс арагъэтыщт ыкIи административнэ пшъэдэкIыжь пылъэу Урысыем рагъэкIыщтых.
Кощын Iофхэм япхыгъэ фэ-Iо-фашIэхэм ягъэцэкIэнкIэ къэралыгъо пошлинэм ыуасэ зэрэхэхъуагъэм фэгъэхьыгъэ унашъом Урысые Федерацием и Президент кIэтхагъ. 2026-рэ илъэсым бэдзэогъум и 27-м къыщегъэжьагъэу джы къэралыгъо пошлинэм ыуасэ хэгъэхъуагъэу атыщт.
- гъунапкъэхэр бэрэ зэпыпчынхэ плъэкIынэу визэ бгъэпсыным пае - сомэ 6000;
- къэралыгъом къихьанхэмкIэ егъэблэгъэ тхылъ къаратыным фэшI - сомэ 8000;
- «Вид на жительство» зыфаIорэр къыдахыным пае - сомэ мин 30;
- охътэ гъэнэфагъэкIэ щыпсэунхэмкIэ тхылъ агъэпсыным фэшI - сомэ мин 15;
- гъэсэныгъэ зэрагъэгъотынымкIэ охътэ гъэнэфагъэкIэ къэралыгъом щыпсэунхэм пае - сомэ 8000;
- IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэм Iоф арагъэшIэн алъэкIынэу Iизын къаратыным фэшI - сомэ 15000;
- IофшIапIэкIэ къакIохэрэм Iизын къаратыныр - сомэ 5000;
- УФ-м игражданствэ зыштэнэу ыкIи ар къэзыбгынэнэу фаехэм - сомэ 50000.
Джащ фэдэу гъэIорышIапIэм ипащэ къызэриIуагъэмкIэ, гражданствэр ыкIи «Вид на жительство» зыфиIорэр зимыIэхэу Урысыем къихьэгъэ тилъэпкъэгъухэм пIалъэу зэрэщыIэн фитхэм епхыгъэ правовой статусым пылъ шапхъэхэр шIокI имыIэу агъэцэкIэнхэ фае.
Тилъэпкъэгъухэм яупчIэхэр хэбзэ къулыкъухэм ялIыкIохэм афагъэзагъэх, игъэкIотыгъэ джэуапхэри агъотыжьыгъэх.
КIАРЭ Фатим.