ИПЭРЕЙМ ИРАГЪЭЩХЬУ

Астрономхэм зэрытрагъэчыныхьымкIэ, ди Дыгъэм хуэдгъэдэну нэхъ гъунэгъур Проксимэ Центаврэ зи фIэщыгъэ вагъуэ жьэражьэрщ. 

Фигу къэдгъэкIыжынщи, абы и Iэгъуэблагъэм 2016 гъэм астрофизикхэм гу щылъатауэ щытащ гъащIэ здэщыIэнкIэ зыхуагъэфащэ, и инагъ-и цIыкIуагъкIэ ЩIы Хъурейм ирагъэщхь, нэхум зэрызидз псынщIагъкIэ къэдбжмэ, илъэси 4-кIэ тпэIэщIэ планетэ гъэщIэгъуэн. 
Иджы, мис аргуэру, уахэм а и Iэхэлъахэм ипэрейм ирагъэщхь планетэ щыIэнкIэ зэрыхъунур къыхагъэщащ Чили къэралым хьэршым къыщекIуэкIхэр щызыджу щылажьэ щIэныгъэлIхэм.
Ар къыжаIащ Италием и Турин къалэм щыIэ АстрофизикэмкIэ лъэпкъ институтым (INAF) и IэщIагъэлIхэми. ЗэрыкIэлъыплъа зэман кIэщIым къриубыдэу гу зылъатам и гугъу щащIым, я Iуэху еплъыкIэр зыхуэдэр абыхэм иджыблагъэ къыщыхагъэщащ Science Alert щIэныгъэ журналым къытрагъэдза я тхыгъэм. 
Нэхум зэрызидз хуабжьагъкIэ къэтлъытэмэ, илъэси 4-кIэ тпэIэщIэ уафэщIым и хьэлъагъыр, астрофизикхэм къызэрабжамкIэ, дыщыпсэу планетэм ейм нэхърэ хуэди 6-кIэ нэхъыбэщ, зэпха и «дыгъэми» дыдейр зэрыпэIэщIэм нэхърэ хуэдэрэ ныкъуэкIэ пыIудзащ (дызэкIэрэхъуэкIым Марсыр зэрыпэжыжьэм ещхьу).
ПланетэщIэр хьэршым зэритым япэу гу лъызытар Чили къэралым и La Silla обсерваторием щыIэ Harps спектрографым пыщIа, зи зэпрыупIэр метри 3,6-рэ хъу телескопым ирилажьэхэрщ. 
Къыхэгъэщыпхъэщ, зи гугъу тщIы къэхутэныгъэм щыхьэт техъуэн мурадыр яIэу, Италием и INAF институтым и IэщIагъэлIхэмрэ Крит хытIыгум щылажьэ щIэныгъэлIхэмрэ езыхэм я къарукIэ зи цIэ къитIуа Проксима Центавра вагъуэм къыпкърыкI нэхум зэрыкIэлъыплъар икIи абы и Iэгъуэблагъэм етIуанэ планетэ зэрыщыIэр шэч къызытумыхьэжын Iуэхугъуэу къызэрызэдалъытар. 
 

 

ЛУЦЭ СулътIан.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

22.05.2024 - 09:19

АПХУЭДЭ ГУЗЭВЭГЪУЭ ТХЬЭМ ЗЭИ АФIЭКIА ДИМЫГЪЭЛЪАГЪУ!

ПщIэ зыхуэсщI ди лъэпкъэгъу ­лъапIэхэ!

22.05.2024 - 09:18

ИСТАМБЫЛ И «БЕШИКТАШ»-Р КЪЫЗЭЗЫГЪЭПЭЩА УБЫХ ЩIАЛЭ

Тыркум и Истамбыл къалэм и «Бешикташ» спорт клубыр къызэзыгъэпэща убых щIалэ Шаплъы Уэс-мэн (мыбдежым адыгэ тхыкIэм, жыIэкIэм къыдогъэтIасэ щIалэм и цIэ-унэцIэр, щыуагъэ хэлъынкIи зыхуэIуа щыIэкъым

22.05.2024 - 09:18

ВАГЪУЭ УЖЬЫХЫЖЫМ И НЭХУ

Мэзкуу къалэмрэ абы  дэт Политехникэ институ­тымрэ я жэрдэмкIэ «Медиастарт» зыфIаща, журналист ныбжьыщIэхэм я зэ­хьэзэхуэ екIуэ­кIащ иджы­благъэ.

22.05.2024 - 09:14

1828 ГЪЭ: АДЫГЭХЭР ЗЭКЪУАЧ

Пащтыхь къэралыгъуэ­жьым адыгэ щIыналъэхэр ­зэкъуичын щыщIидза лъэхъэнэр илъэси 101-кIэ екIуэ­кIа Урыс-Кавказ зауэжьым и зы Iыхьэщ.

21.05.2024 - 09:03

ДАХАГЪЭМ ДИХЬЭХХЭМ Я КIУАПIЭ

Ткаченкэ Андрей и цIэр зезыхьэ сурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм тхыдэ дахэ къыдокIуэкI.