ДЭНЭ ЩЫIЭМИ БЗЭР, ХАБЗЭР, ЗЭХЭТЫКIЭР ЕХЪУМЭ

Илъэси 160-м нэблэгъащ адыгэхэм я нэхъыбэм я адэжь Хэкур зэрабгынэрэ. ЛIэщIыгъуэм щIигъукIэ екIуэкIа Урыс-Кавказ зауэр щиухам ди лъэпкъэгъу минхэр къарукIэ ирахуат е гъэпцIагъэкIэ хэхэс хъуат.

Ди лъэпкъэгъухэм нобэ уащыхуэзэнущ къэрал куэдым. Тыркум адыгэу мелуаниблым нэблагъэ щопсэу, Сириемрэ Иорданиемрэ ­минищэрэ тIощIым щIигъу щыIэщ. Адыгэхэм уащрихьэлIэнущ Алыджым, Югославием, Ливием, Болгарием, Франджым, Алба­нием, Нидерландхэм, Румынием, Израилым, США-м, Канадэм, Мы­сырым, Ливием, ФРГ-м, Суданым, Иракым, нэгъуэщI къэралхэми.
Дэнэ щIыпIэ щыпсэухэми зэрахузэфIэкIкIэ я бзэр, хабзэр, нэмы­сыр яхъумэж. Ар къайхъулIэнымкIэ сэбэпышхуэ мэхъу Хасэхэр. Ауэ къыхэгъэщыпхъэщ ныбжь зиIэхэм е курыт ныбжьым нэсахэм нэ­мыщI, адрейхэм бзэр дахэ-дахэу зэрамыщIэжыр. ИтIани нэгъуэщI лъэпкъхэм яхэтIысхьа ди къуэшхэмрэ шыпхъухэмрэ Iэмалрэ зэфIэкIыу яIэр ирахьэлIэу я бзэмрэ хабзэмрэ нобэрей махуэм къы­зэрахьэсам уи гур егъэхуабэ. Сыт хуэдиз бэлыхь я псэм дэлъу псэ­уами, абыхэм яхузэфIэкIащ лъэпкъ зыхэщIыкIыр ямыгъэкIуэдыну, къащIэхъуэ щIэблэр зыщыщ лъэпкъыр ящIэу къагъэхъуну. Си щхьэкIэ срихьэлIащ бзэр имыщIэми, хабзэ къыпкIэлъызезыхьэ, ар зи Iэпэгъу щIалэщIэхэм.
Хэкужьыр зи плъапIэу къэпсэу ди лъэпкъэгъухэм я дежкIэ 1990 гъэхэм насыпышхуэ къахудэкIуауэ ялъытэрт. Абы щыгъуэм къэрал гъунапкъэхэр зэIуахри, а илъэсхэм щегъэжьауэ хэхэс адыгэхэр я хэку нэхъ къихьэж мэхъу, щIыналъэр зрагъэлъагъуну, зыщаплъыхьыну, я адэжьхэм я уэсят ягъэзэщIэну къокIуэж. Абы щыгъуэм къэIэп­хъуэжыпэну тегушхуахэри щыIэщ. Пэжщ, абы лъандэрэ къэзыгъэ­зэжар мащIэ дыдэщ. Къэбэрдей-Балъкъэр, Адыгей, Къэрэшей-Шэрджэс щIыналъищри зэгъусэу къапщтэмэ, мин зыбжанэ ирикъуну аращ.
Мыбдежым губгъэн яхуэпщIыну къезэгъыркъым зи Iуэхурэ лъап­сэрэ хамэ къэралхэм щызэтраухуауэ щыпсэухэм занщIэу зыкъащтэу къызэрымыIэпхъуэжыфымкIэ. Ауэ адыгэпсэмрэ адэжь хэкумрэ къызэрыримышэжьэжыр умыгъэщIэгъуэни плъэкIыркъым. Дауи, нэхъыбэ къетшэлIэжыфыну къыщIэкIынт, ар зи лъабжьэ программэ гуэр лажьэу диIамэ. Абы и щапхъи тлъэ­гъуащ. Адыгэ Республикэм и Iэтащхьэу щыта Джарым Аслъэн, къэ­рал Iуэху ищIри, Косовэ ­къришыжащ ди лъэпкъэгъухэр, къуажэ щхьэхуэуи игъэтIысыжащ. Абы иужькIэ апхуэдэу зэрыIыгъыу къытхуэмышэжами, къэкIуэж зэрыщыIэм, зи хэкужь зэзыгъэгъуэтыжхэр къызэрытхэтым и фIыгъэкIэ Хэкум къэзыгъэзэжа адыгэхэм я махуэр догъэлъапIэ.

 

НэщIэпыджэ Замирэ, Адыгэ Республикэм щIыхь зиIэ и журналист.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

26.05.2024 - 09:03

ПХЪЭЩХЬЭМЫЩХЬЭМ И КЪАБЗАГЪЭМ И ЩЫХЬЭТ

Къэбэрдей-Балъкъэрым и Шэрэдж щIыналъэм щыIэ, жыг хадэ гъэкIынымкIэ цIэрыIуэ хъуа «Гъавэ бэв» IуэхущIапIэм иджыблагъэ къыхуагъэфэщащ щIыгъэпшэр IэрыщIхэр, химие пкъыгъуэхэр, цIыхум и узыншагъэм зэр

26.05.2024 - 09:03

1860 ГЪЭ – УБЫХХЭМ ЩХЬЭХУИТЫНЫГЪЭР КЪЫХАХ

Тхыдэм, псом хуэмыдэжу адыгэхэм ди къекIуэкIыкIам, хуэнэхъуеиншэу зыщызыгъэгъуазэ сэ къызгурыIуэртэкъым адыгэхэм ди лъабжьэгъу, бзэкIи щIыналъэ и лъэныкъуэкIи ди гъунэгъу лъэпкъыр – убыххэр - Кавка

25.05.2024 - 15:02

IУЭХУКIЭ ГЪЭНЩIА ПIАЛЪЭ

Щэнхабзэ жэрдэмхэмкIэ Президент фондым игъэлъэпIащ къызэрызэрагъэпэщрэ мы гъэм илъэсищ зэрырикъур. 

25.05.2024 - 10:01

КЪАПЫСХЫЖ ФIЫГЪУЭР ЗЭПЛЪЫТ ХЪУН ЩЫIЭКЪЫМ

ЩIэныгъэм зыщиужь, техникэ унэтIыныгъэ щхьэхуэхэр гъащIэм лъэ быдэкIэ щыщыув ди лъэхъэнэм кIуэ пэтми робототехникэм и мыхьэнэм хохъуэ, къыщагъэсэбэп IэнатIэхэм я бжыгъэр нэхъыбэ хъууэрэ йокIуэкI.

25.05.2024 - 09:03

СПОРТ ХЪЫБАРХЭР

ХоккеймкIэ дынэхъыфIщ